नवी दिल्ली वृत्तसंस्था | New Delhi
इस्रायल, अमेरिकेने संयुक्त कारवाई करत इराणवर हल्ले सुरु केले आहे. इराणकडूनही इस्रायला आणि अमेरिकेला प्रत्युत्तर देण्यात येतं आहे. दरम्यान काँग्रेसच्या संसदीय दलाच्या अध्यक्षा सोनिया गांधी यांनी एक पत्र लिहून पंतप्रधान नरेंद्र मोदींना सवाल केले आहेत. इराणचे सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनेई यांच्या हत्येनंतर भारताकडून कोणतीही भूमिकेवर काँग्रेस नेत्या सोनिया गांधी यांनी टीका केली आहे. केंद्र सरकारचे या विषयावरील मौन हे ‘तटस्थ’ राहणे नसून, ते आपल्या आंतरराष्ट्रीय जबाबदारीतून पळ काढण्यासारखे आहे, असा टोला त्यांनी लगावला आहे.
सोनिया गांधी काय म्हणाल्या?
सोनिया गांधींनी एक लेख लिहित पंतप्रधान नरेंद्र मोदींना भारताच्या परराष्ट्र धोरणाबाबत सवाल केले आहेत. खामेनी यांच्या मृत्यूनंतर केंद्र सरकारने सूचक मौन बाळगले आहे, या भूमिकेला नेमके काय म्हणायचे? तुम्हाला वाटत नाही का की हे जबाबदारी झटकणं आहे? संसदेचं सत्र पुन्हा सुरु झाल्यानंतर आंतरराष्ट्रीय व्यवस्था, मोदी सरकारचे अस्वस्थ करणारे मौन या सगळ्या विषयांवर चर्चा झाली पाहिजे.
१ मार्च रोजी इराणने पुष्टी केली की, त्यांच्या सर्वोच्च नेत्याची आदल्या दिवशी अमेरिका आणि इस्रायलने केलेल्या हल्ल्यात हत्या करण्यात आली. एका विद्यमान राष्ट्रप्रमुखाची हत्या आजच्या आंतरराष्ट्रीय संबंधांमधील एक मोठी दरी अधोरेखित करते. मात्र या घटनेच्या धक्क्यापलीकडे भारताने प्रतिसाद न देणे हे या दुःखद घटनेला मौन समर्थन असल्याचे दर्शवते. कारण भारत सरकारने या हत्येचा निषेध केला नाही किंवा इराणच्या सार्वभौमत्वाच्या उल्लंघनावर स्पष्ट प्रतिक्रिया देखील दिली नाही.
तसेच पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी सुरुवातीला अमेरिका-इस्रायली हल्ल्यांचा उल्लेख न करता इराणने युएईवर केलेल्या प्रत्युत्तरात्मक हल्ल्यांवर टीका केली. हल्ल्यांपूर्वी ही प्रक्रिया सुरू असताना पंतप्रधानांनी नंतर खोल चिंता व्यक्त केली आणि संवाद व राजनैतिकता सामान्य करण्याचा प्रयत्न केला.
सोनिया गांधी म्हणाल्या की, युद्धाची औपचारिक घोषणा न करता आणि राजनैतिक कार्यवाही दरम्यान राष्ट्रप्रमुखाची हत्या करणे हे संयुक्त राष्ट्रांच्या चार्टरच्या कलम 2(4) च्या भावनेच्या विरुद्ध आहे, जे कोणत्याही देशाच्या प्रादेशिक अखंडतेविरुद्ध किंवा राजकीय स्वातंत्र्याविरुद्ध बळाचा वापर करण्यास मनाई करते. जर अशा कृत्यांना जगातील सर्वात मोठ्या लोकशाहीने तत्वतः आक्षेप घेतला नाही, तर आंतरराष्ट्रीय मानकांचे क्षय सामान्य होईल. कारण पंतप्रधान नरेंद्र मोदी अयातुल्ला खामेनेई यांच्या हत्येच्या फक्त 48 तास आधी इस्रायलच्या भेटीवरून परतले होते, जिथे त्यांनी पंतप्रधान बेंजामिन नेतान्याहू यांच्या सरकारला पाठिंबा देण्याचा पुनरुच्चार केला. या सर्व घटनांमध्ये भारताची भूमिका चिंताजनक आहे आणि ग्लोबल साउथ व ब्रिक्स भागीदारांमधील अनेक देशांच्या अंतरादरम्यान चुकीचे संकेत देत आहे, अशी टीकाही सोनिया गांधी यांनी केली.
